XIX. mendearen hondarreko krisialdiak apenas eraginik izan zuen Soraluzen, arma-industria sendo eta modernoa baitzen bertakoa. Horren lekuko da "Euzcalduna" lantegi handia, 1862an sortu eta urte gutxira ingeles kapitalaren esku geratu zena.

Soraluzeko herria 1873ko gerratetik zein mende bukaerako krisialditik onik irten zenaren froga da 1896.ean herriak 2.000 biztanleen muga gainditu izana.

XX. mendearen bigarren hamarkadakoak dira Soraluzen torlojugintzaren lehen aztarnak. Berau izango du aurrerantzean herriak diru iturri nagusia, apurka-apurka armagintzari tokia janez; eta beronek emango dio egun oraindik herriak ezaugarri bezala duen industria izaera.

Egia da 1929. urtean oraindik hogeita hamar arma-tailer zeudela herriak. Gerra zibila amaituta, ordea, torlojuak egiten hasi ziren tailer horietako asko. Sasoi horretan indar handia hartzen zebilen torlojugintza, goia 60. hamarkadan jo zuelarik.

Modu horretan, jatorriz arma-enpresa zirenak, Inocencio Madina, Eugenio Argarate, Sandalio Barrenechea, Juan María Arizaga, Amuchastegui eta Sacia kasu, torlojuak egiten hasi ziren. Enpresa hauek ikaragarri hazi ziren eta pabilillo handiagoak eraiki zituzten 50. eta 60. hamarkadetan. Hamarkada horietan herrira iritsi ziren etorkinak bertan aurkitu zuten lana.

Beste batzuek, Pascual Churruca adibidez, gomazko ferragintza apurka-apurka alde batera utzi eta torlojugintzan hasi zen, eta horretan darrai gaur egun ere.

Gainera, soto eta etxebarruetan torlojugintzako tailer ugari sortuz joan zen, famili enpresak gehienak, langile gutxikoak.

Nolanahi ere den, arma-tailerren artetik batzuk bestelako produktuen aldeko aukera egin zuten eta arrakasta izan zutela esan behar da. Trefilazioan, kalibrazioan edota nekazaritzako tresneria egiten aritu ziren. Lete eta Aranguren dira tailer horietako bi. Biek ala biek lantegi handiak eraiki zituzten 60. hamarkadan.

Torlojugintza herriko industriaren jardín nagusia zen mendearen bigarren zatian, nahiz eta armagintzak bazuen artean presentziarik, SAPAri eskerrak batez ere, non langile askok ziharduen lanean. Beste enpresa batzuk ehizako eskopetak egiten jarraitu zuten, Larrañaga, Sucesores de E. Arizaga-k aurrena eta Sarasqueta y Cía-k (Indesal gero) beranduago.

Bestelako zereginetan jardun zuten enpresak ere ez ziren gutxi izan, ezta txikiak ere. Makinak egiten zebiltzan Sacia eta Osuma, langile askorekin. Alberdi Hermanos enpresak tailer handiak eraiki zituen Errekalde kalean 50. hamarkadan, kutxiloak egiteko.

Ingurua ikaragarri gogor astindu zuen, ordea, 80. hamarkadako krisialdiak. Inbertsioak asko murriztu izanak, produktuaren dibertsifikazioak eta beste arrazoi batzuk enpresa handi hauen eta hauentzako lanean ziharduten tailer txikien azkena ekarri zuten.

Sin embargo, fueron varias las tornillerías que prosiguieron con su actividad y hoy en día siguiente vigentes, tales como Pascual Churruca, A. Urrestarazu, A. Mendicute, C. Mendizábal, Aras, Treviño Hermanos, Iterga, Lasher, Laga, Vda. de Azcarate, Uzkate, L. Ariznabarreta, Oruesagasti, etc.

Hala ere, torloju-enpresa batzuek bizirik irautea lortu zuten eta gaur egun ere zabalik jarraitzen dute. Pascual Churruca, A. Urrestarazu, A.Mendicute, C. Mendizábal, Aras, Treviño Hermanos, Iterga, Lasher, Laga, Vda. De Azcarate, Uzkate, L. Ariznabarreta, Oruesagasti, etab. dira horietako batzuk.
Enpresa handi horietako batzuk irauteko ahalegin ugari  egin zuten, baina ahalegina antzua gertatu zen eta desagertu egin ziren azkenerako. Horixe gertatu zen, esate baterako, Lete, Sacia, Alberdi Hermanos edota armagintzan ziharduten enpresekin. Bizirik atera zen bakarrenetakoak ere, SAPAk, hasiera batean Euscalduna izan zenak, 2005.urtean herria utzi eta Andoainera eraman zituen langileak, 145 urte eta gero.

Amaitzeko, aipatu behar dira azken urteetan eraiki diren  industria gune berriak, non enpresa moderno eta indartsuak kokatu diren. Horietako batzuk inguruko herrietatik etorri dira,, Irazola eta Galvanizados Arrate esaterako, beste batzuk, berriz, herrigunetik joan dira bertara, makina-tresnak egiten dituen “Unamuno”, burdindegiko artikuluak egiten dituen “Fer”, edota torlojugintzan diharduen “Gol”, kasu. 60. hamarkadan sortutako azken enpresa hau herriko enpresarik garrantzitsuena da gaur egun.

Dudarik ez da azken urteetako aldaketek indartu egin dutela sektorea, errotu egin dute industria eta dibertsifikatu ( gaur egun torlojugintza industria-jardueraren %40 da gutxi gora-behera), zerbitzuen sektorean ere gora egin du langile kopuruak. Honi guztiari gehitu behar zaizkio herrian azken aldian eraiki diren azpiegitura berriak, eraiki diren etxebizitzak, aisiguneak, ibaiaren erabateko birsorkuntza, etab. Herriak hobera egin du nabarmen eta horrek bertan bizi direnen bizitza kalitatea hobetzea ekarriko du, gure txoko maite hau aukera eta etorkizun oparoko herri bihurtuz.